What’s in a name? – Soyadi sancilari

Te vaktiyle demistim ya evlendim diye. Evet, yakin zamanda boyle bir olay vuku buldu.  Ama simdi Sezar’in hakkini Sezar’a verin, yeni evlenmis insan cilginligi ile dugun/gelinlik/pasta seytan ucgeninde kaybolmasina izin vermedim blogun.  Yeni evlenmis insan cilginligi yasamadim zira (Ya, parantez ici not: Bazen kendimin boyle cok ruhsuz, dugyusuz, android misin blogcu gelin assembly line’dan mi gectin bir insan oldugumu dusunuyorum.  Yani cogu kadin bu olaya “Evlenecegimmm!!!” “Evleniyorummm!!!” “Evlendimmm!!!”  seklinde cogul unlem isaretli hissiyatlarla yaklasirken ben neden isin burokrasisinde ve “wedding planner” sorumlulugunda takili kaldim bilemiyorum.  Sonrasinda “hayatimda gordugum en sakin gelindin!” seklinde yorumlar almam normal mi? Biraz cildirsam fena mi olurdu?  Bende bir yamukluk mu var?).

Neyse olan olmus, Haticeye degil neticeye bakalim.  Evlendik, bu cepte.  Simdi evlilik sonrasi burokrasi var.  Bu yazida da bunun cesiti boyutlarindan bahsetmeye niyetliyim.  Boyutlar cesit cesit: soyad secme boyutu, soyad degisikligini oraya buraya bildirme boyutu ve Amerikan ortaminda yapilmis evliligi Turk makamlarina tanitma boyutu esas isler.  Teker teker  ele alalim.

Soyadi degisikligi:  Bir kadin icin bu bir dert.  Erkekler icin hiiiiiiiiiiiccccc dert olmayan bu is, kadinlar icin

– degistirsem mi degistirmesem mi?

– degistirecegim ama yeni soyadim ne olacak?

sorularina cevap arama ve degisiklikte karar kilindiysa bu yeni soyadini her turlu yasal ortamda kullanmaya baslamak icin girisimde bulunma gibi sorun ustune sorun doguruyor.  Benim icin olaylar nasil gelisti? AZ SONRAAA…

Az sonra burasi: Ben soyadimi degistirmeye karar verdim, o kisim cok zor olmadi.  Bunun cesitli sebepleri var.  Herhangi bir onem sirasi dahilinde olmadan siralayayim:

– Yeni bir aile olusturuyoruz madem, bu sosyal unitenin elemanlarinin isimlerinde bir ortak payda olsun

– Amerikan kanunlarina gore istersem kendi isim ve soyadimla kalip evli olabiliyorum ama Turk kanunlarina gore ya esimin soyismini almak zorundayim, ya da kendi soyismime ekleyerek ikisini birden kullanmaliyim.  Yani Turk kanunlarina gore evlendikten sonra kendi tam ismimle varolamiyorum, bu Turk kanunlarinin ayibi.  Yeni pasaport cikarma ve benzeri Turk burokrasisi islemlerinde sacma sapan sorunlar cikmasin

– Ismim biraz jenerik.  Ayse Yilmaz gibi bir sey desem anlasilir belki (ismim bu degil ama, bilen biliyor).  Google’da aratilinca cikan tek kisi ben olmak istiyorum!  Bunun otesinde diger Ayse Yilmazlarla kazara karistirilmak istemiyorum.  Bir kisim Ayse Yilmaz super dangalak, onlarla karistirilma ihtimalim suratimi eksitecek kadar negatif bir olay.  ayseyilmaz@… seklindeki emaillerime bu hatunlara yollanmis emailler gelir bazen, ne siz sorun ne ben soyleyeyim.  Onlarla kendimi ayristirmak istememe yetiyor desem anlarsiniz.  Bir suru Ayse Yilmaz’dan bir olmak yerine tek Ayse Yilmaz Karasu (mesela) olayim

– Esim soyismini almasam laf etmezdi de, kayinpeder VE benim kendi babam mutlu olmaz -kendi babam icin konusayim- bunu da belli ederdi.  Aile saadetimize gereksiz golge dusmesin

Neyse, cesitli sebeplerden soyadi degisikligine gitmeye karar verdik.  Bu durumda ne olacak yeni soyadi sorunu gundeme geliyor.  Opsiyonlar:

-Direk esin soyadini aliyorsun: Ayse Karasu

– Esin soyadini kendikine ekliyorsun: Ayse Yilmaz Karasu

– Esin soyadinla kendininkini tire ile birlestiriyorsun: Ayse Yilmaz-Karasu

Ben birincisini yapmak istemedim.  Oturup bu secimimi yadirgayan insanlara kendimi anlatmaya kasamayacagim.  Kisaca isim benim ismim size ne ulen deyip gecebilirim, Phoebe Buffay gibi ismimi Princess Consuela Bananahammock’a cevirsem belki laf etme sebebiniz olur da, onun disinda cok da fifi.  Insanin ismine bakip bir suru cikarimlarda bulunuyorlar: yok efendim feministmis, yok efendim yeterince feminist degilmis, yok efendim ne gerek varmis, yok cok uzun oluyormus (soyadi Karaosmanogullarindan olana laf edin o zaman), ne demeye calisiyormus.  Akademisyen olup da evlilik oncesi yayinlari yapan kisi ile evlilik sonrasi yayinlari yapan kisinin ayni oldugunu ifade etme cabasi icinde olanlara anlayis gosteriliyor ilginc bir sekilde.  Ama ev hanimiysaniz nicin iki soyadini da kullanmaniza gerek varmismis ki?

Isim denen sey aslinda bir etiket, gayet yapay bir sey aslinda.  Ama bir kere yapistirilinca o etiket sizin “kim?”liginizin bir parcasi oluyor.  Deminden beri kendi ismimi kullanmamak icin kendime Ayse Yilmaz diyorum ya, acayip yadirgayarak yapiyorum bunu mesela.  Benim sacim, burnum, diz kapagim kadar “ben”in bir parcasi o isim de.  Hatta o yuzden ortamda ayni etikete sahip bir suru baska insan olmasi batiyor, bana ait, bana ozel olmasini istedigim o etiketin baskalarini da tanimladigini bilmek batiyor.  Bu durumda, sirf evlendim diye ismimin yarisini silip atacak degilim.  Sirf evlendim diye nasil kolumu kesmiyorsam ismimin yarisini da kesip atmak zorunda kalmamaliyim.  O ismin babadan geliyor olmasi (ve bunun cagristirdigi ataerkillik) onemli degil.  Kaynagi ne olursa olsun o soyismi ben “benim” yapmisim, onemli olan o.

Neyse, esimin soyadini da ekleyecegim ama nasil.  Tireli mi tiresiz mi (kanli mi kansiz mi gibi oldu bu eheh)?  Simdi tiresiz ekleyince kendi soyadin gobek adi gibi oluyor bir sure sonra.  Benim bir ikinci ismim yok, soyadim da isim olarak kullanilabilecek bir isim.  Ama o zaman insanlar nasil atif yapacaklarini bilemiyorlar.  Yilmaz Karasu, Ayse mi olacagim, Karasu, Ayse Yilmaz mi, Karasu Yilmaz, Ayse mi?  Ya da direk Ayse Y. Karasu olmak var ki, direk amaca ihanet ediyor.  Bu yuzden, aslinda cok hastasi olmasam da tireli versiyonu sectim, artik ismim Ayse Yilmaz-Karasu formatinda.  Telefonda ismimi sorduklarinda daha uzun surecek harf harf soylemem, ogrenciler kafayi yiyecek odevlerine ismimi yazarken (oyle bir adet var, hocanin adi yaziliyor odevin “kime” kismi gibi).  Napalim artik.  Alisacagim, alisacaklar.

Soyadini sectik, evlenirken “marriage license”a bunu yazdik.  Simdi o dokumanda “yeni soyadim bu olsun” diye belirttigin isim, o dokuman gerekli ofiste kaydedildigi anda senin yeni yasal ismin oluyor.  Ama bu ismi oraya buraya bildirmek sana kaliyor.  Ilk is sosyal guvenlige gitmek, cunku seni isminden bile yogun sekilde tanimlayan, adeta barkodun olan sosyal guvenlik numaran ile iliskilendirilmis ismi guncellemen gerekiyor.  O numarayla ve isimle islem yaptigin diger yerlerden once sosyal guvenlikte.  Mesela ehliyetinde degistirmek istediginde sosyal guvenlikten kontrol edip ona gore yapiyorlar degisikligi.  Sosyal guvenligi hallettim, cok sira beklemeden, randevu almaya gerek kalmadan tik tik halloldu.  DMV (hedef: yeni ehliyet -ki kimlik yerine geciyor) o kadar kolay degil.  Biliyorum ki randevusuz gitsem en az 1 saat sira bekleyecegim ayakta.  Randevu aldim taaaa 3 hafta sonraya verdiler.  Bekleyecegiz artik randevu gununu.  Isverende de degistirmek gerekiyor, cunku vergi-sosyal guvenlik vs kesintilerini dogru numara ve isimle iliskilendirmeleri gerekiyor, aksaklik olursa duzeltmek daha zor.  Bizim sekretere sordum, bakalim nasil degisiyormus.  Herhalde “payroll” ofisinde otomatik degisiyordur.  Kredi kartlarinda, magazalardaki kayitlarda, posta sisteminde, sigortalarda, bankada zirtta pirtta yavas yavas degistirecegiz artik.  What’s in a name?  Cevabi bu iste:  You are in that name!  Senin bulastigin HER yerde seni o isim temsil ediyor ve isim degistiginde bulastigin o HER yere “Sevgili arkadaslar benim etiket degisti” diye haber vermen gerekiyor.  Olme esegim olme… Onumuzdeki bir sene icinde bu gecis tamamlanmis olur diye umuyorum.

Bunu ayrica ele almak istiyorum, cunku gicik oldum: USCIS (vatandaslik ve gocmenlik isleri) sirf yesil kartin (gren card denen sey) uzerindeki ismi degistirmek icin toplam 370 dolar para istiyor!!!   Bunun 80 dolari biyometrik olcum bicim icin.  Yani sanki daha onceden hic bu bilgileri vermemissin gibi kalkip gidip parmak izi, yuz resmi bilmemne vermen gerekiyor.  Bu isim ve “ben”i kayitlara beraber gecin mantigi midir nedir?  Alti ustu uzerinde Ayse Yilmaz yazan kart yerine Ayse Yilmaz-Karasu yazan yeni bir kart cikarip normal postayla yolluyorsunuz bu neyin parasi???  Tamam kart biraz janjanli (ozellikle arkasi pek artiz) ama 300 dolar etmez be abi be!  Buna feci gicik oldum, kayitlara gecsin.

Ahanda kayitlara gecesice ikinci gicik oldugum burokratik sey:  Turk konsoloslugu araciligiyla evlilik tasdigi.  Nikahini kayit edebilmen icin ananin nikahini istiyorlar resmen!  Incik cincik bir suru sey.  Bir kere -anladigim kadariyla- bu basvuruyu erkegin yapmasi gerekiyor.  Kadinlar yabanci bir erkekle evlenince yapiyorlarmis ancak.  Hadi len!  Bizim ailede burokratik kafa olan benim, kocam olacak genc mutlaka bir seyi yanlis yapar, sorun cikar sonra ugras dur.  Bu cinsiyetcilige bir gicik oldum bastan.  Asil gicik eden sey ise formlardan biri.  Formda evlenen iki kisinin ismi soyadi ana adi baba adi vs sorulmus ust kisimda.  Alt kisimda, sayfanin yarisini falan kapsayan kutularda dinini sormuslar, ve bir suru din listelemisler.  Abi size ne benim dinimden?  Evliligimi kaydedin diyorum, dinle bunun ne alakasi var?  O sorunun oradaki mantigini kesinlikle anlamadim.   Turkiye’de farkli dini gruplara farkli medeni kanunlar, nufus yonetmelikleri falan mi uygulaniyor?  Turkiye’nin  yabanci gelin/damatlar icin yillik dini kotalari mi var?  “Turkiye’nin yuzde 99.9’u Musluman” diyebilmek icin mi bu caba?  Gerci oyle bir caba olsa bu bilgileri (anadil veya etnik koken bilgileri gibi) hic sormaz, hasiralti ederlerdi, zira hepimiz biliyoruz ki o %99 yalan.  Arti ateist’i listelemisler (Sahika mode on: Sasirdimm!)  ama agnostik yok.  Bunlar farkli seyler arkadasim, cookie cutterini ayarla da gel.  Turkiye burokrasisi evliligimi tanisin, isim degisikligimi onaylasin diye kasmayacagim, yavas yavas sirasi gelince olur.  Amerika’da pasaport bilgilerimi gerektiren islemlerde sorun cikmasin, uyumlu olsun disinda aceleye getirmek icin bir sebep goremiyorum.  Gerci annemler bir evlilik cuzdani gormek icin kivraniyorlar ve bir sayfalik soguk damgali mamgali certified marriage license onlari kesmeyecek. Konsoloslugun verdigi “uluslararasi aile cuzdani” midir nedir onlari mutlu ederdi ama bu yuzden kasamayacagim.

Evlendigimizin ertesi gunu girdim facebook’a esim ve ben statumuzu nisanlidan evliye cevirdik, ismimi de yeni ismim seklinde degistirdim (Onur da dalga gecti). Email yolladigimda gorunen ismimi degistirmek de keza tik tik iki saniyelik islem.  Keske gercek hayatta ismimi degistirmek sanal ortamdaki kadar kolay olsaydi.

PS. Gelin adaylarina yonelik bir pazar var, bundan bahsetmekten kaciniyorum ama bir noktada deginmem kacinilmaz.  Bu pazarin urunleri arasinda “name change kit”leri de var.  Satiliyor bu evet!  Ha bu kit bir Kitt olaydi, “enter your current name” “enter your new name” click “I approve” dedikten sonra otomatikman devlet burokrasisinin ve ozel sektorun networklerinde kimil kimil dolanip bu degisikligin yasal onayini alip sonra da butun bu ofislerde, sirketlerde, zirt pirt kayitlarda ismimi tikir tikir degistirecek yeni kartlari adresime postalatacak bir yazilim olaydi para sayardim.  En az bir 300 dolar cikardi benden (USCISi bedavaya yapiyorsa ehehe).  Ama bu kit saniyorum degisiklik yapilmasi gereken yerleri listeliyor, ve belki gerekli formlarin kopyalari var.  OEEHHHHH!

Boyleyken boyle, daha yazarken icim karardi, procrastinationla doldum tastim bu isim degisikligi konusunda.  Baby steps diyorum, one office at a time diyorum, agir agir saci basi dagitmadan diyorum. Derin bir nefes aliyorum.  Gidin bir sakinlestirici falan getirin bana, isyanim daglara!

 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s