Gece Emmelerini Nasil Kestik? – I. Bolum

Gecen aksam bizdigi uyutup sonunda House of Cards’in ikinci sezonunu izlemek uzere TV’nin karsisina kurulduk.  Ben bir yandan da camasir katliyordum. Bebek monitoru onumuzdeki sehpada, ara ara gozum misil misil uyuyan bebise gidiyordu.  Monitore her baktigimda sartlanmis oldugum bir heyecan yasiyordum, sanki bebisin ayaklaniverecegini gorecegim ve ardindan aglamasini duyacagim, kostur kostur yanina gidip ne zaman basariya ulasacagi belli olmayan bir geri uyutma ugrasisina girecegiz -ve tabii izledigimiz sey yarim kalacak.  Guzel guzel dizi izledik. Gerci bir kere uyandi, oturdu, hoop obur tarafa devrildi ve uyumaya devam etti.  Gerisi yazinin sonunda…

Emzirme hikayemizi basindan anlatmaya kalksam roman olur, onu da bir gun yazarim elbet ama simdi degil, devam ediyor maceramiz zaten. Bu yazida “gece emmelerini kesmek” degil de, gece emmelerinden illallah edecek moda nasil geldik onu anlatacagim ki sorunun boyutlarini, isin tarihcesini anlatabileyim.

Uyku ve uyku egitimi ile ilgili o kadar cok sey okudum ki artik ogk geldi.  Onceden (hamileyken ve bebek minikken) uyku egitimi veririm diye dusunuyordum ama bir iki deneme yaptik, vaz gectim.  Ana vaz gecme sebebim sirf uyku egitimi verecegim fikri kafamda donerken bile asiri stres ve sinir kaynagi olmasi.  Ilk aylarda bababey ile bir nobet sistemi gelistirmistik onceki (gecen sene bu zamanlar?) yazilardan hatirlayan vardir belki: ben bebegi emzirip uyutuyor ve yatiriyordum, sonra hemen gidip kendim de yatiyordum.  Bebis uyansa da iki pispisla ya da emzigi agzina geri alinca geri uykuya daliyordu, babasi bunlari yaparken ben kulagimda tikaclarim uyuma firsati buluyordum (ha bilek agrilarim ve asiri sut uretip das gibi sertlesip aciyan memelerim yuzunden cok kalitesiz uyuyordum ama uyuyordum valla).  Gece bir noktada bebis uyanip emmek istiyor, o zaman nobeti ben devraliyordum, bababey uyuyordu.  Bir noktada 8 saat hic uyanmadan (mudahale gerekmeden) uyumustu, e durum buyken bizce bir uyku sorunumuz yoktu.  O noktada “6. aydan itibaren uyku egitimi verilebilir” dedigim bababey, “Uyku sorunumuz yok ki” diyordu.  Ben de sikayetci degildim cok, “Gecede 1 hatta 2 kez emmek icin uyanmasi sorun degil, yeter ki emip sorunsuz geri uyusun” diyordum.  Bir anne olarak yanlislarim olmus olabilir bebisin 15 aylik hayati boyunca, bence onemli degil, bu sure icinde sadece BIR pismanligim var: Bebis 5-6 aylikken, doktor gece emmelerine ihtiyaci yok demisken, gece sadece 1 kez uyaniyorken o emmeyi de kesmemis olmak! “Aman 1 kere uyanip emzirmekten ne olacak?” diyordum, ama bu gecede 1 emmelerin bir noktada saat basi, hatta 10 dakikada bir emmek istemeye donusecegini bilemezdim.

Uykuda saadet dolu aylarimiz 7-8 ay surdu.  Sonra her sey kotulesmeye basladi, “Daha ne kadar kotu olabilir ki?” dedigimiz gibi bu lafi ettigimiz gunleri mumla aratacak kadar kotu gecelerde buluyorduk kendimizi. 1-2 uzun surmeyen vaka disinda nezle/grip gibi hastaligi olmadi kuzunun sukur, o yuzden uyku sorunumuza bunlarin bir etkisi yok.  8. Aydan itibaren disler cikmaya basladi, ve tabii katilari da yiyordu, ben asil sorumlularin bu ikisi oldugunu aylar boyu yasayarak gordum (hatta iki uc gecedir goruyoruz, bkz. asagisi).

Katilarin etkisi su oldu: Aylarca cozemedigimiz bir kabizlik sorunu oldu, sindirim rahatsizligi, gaz cikaramamak ve onun sancisi cok uyandirdi baligimi.  Bazi geceler kivranirdi kucagimizda, pirtt diye cikarip rahatlar kucagimizda bayilircasina uyuyuiverirdi. Kabizligini rahatlatmak icin her turlu dogal yontemi denedik, biogaia, kayisilar, kuru erikler, armutlar… Doktoru da kuru erik veya kuru erik suyu onermisti, yok yok yok, hic ise yaramadi.  Kabiz yapan muz ve patates gibi seyleri de vermiyorduk ustelik.  Sonra “activia challenge” denen seyi okudum, deneyeyim dedim.  Danone’un activia isimli yogurdunda kendilerinin patentli bir bakterisi var (diger yogurtlarda yok).  Iddialari bu bakterinin bir haftada sindirim sistemindeki sorunlari, ozellikle kabizligi halledecegi.  Bu Activia’yi neden daha once kesfetmedim diye kafami duvarlara vurduracak bir sonuc aldik.  Doktoruna kizginim, niye boyle bir seyden bahsetmedi hic, deneyin bakalim diye.  Simdi bile bir gun kakasini yapamasin, hoop dayiyorum activia, hemen aninda goruntu.  (Bu arada normal yogurt kizda gaz yapiyor onu da farkettim, bir ara COK yogurt yiyordu, hem kabiz hem gaz sancisi cektigi zamanlar.  Activia’ya baslayinca normal yogurdu da neredeyse kestik, ve gazi da cok azaldi, arada yiyince yine oluyor). Sanirim 11 ayliktan beri kabizlik ve gaz sancisi sorunu uykulara etki etmiyor diyebiliriz.

Ama kuzunun uykulari duzeldi mi? Haayir, tam aksine, dibe vurduk. Sorumlusu disler. 8. Aydan itibaren cikmaya basladilar ve o zamandan beri DURMADAN cikiyorlar efendim durduramiyoruz.  En son Turkiye’deyken, o 1-1.5 ay icinde 4 kopek disi cikardi, cok zorladi bunlar.  Ondan once de 4 ilk azi gelmisti, onlar da hem teker teker, zamana yaydira yaydira geldiler hem de bayagi rahatsizlik verdiler, gicik ettiler.

Aylardir yasadigimiz uyku sorunu artik bizim icin travmatik olmaya baslamisti.  Soyle anlatayim: Aksam yemegimizi yiyip 6:30 gibi odasina gidiyorduk. Bir iki basit uyku hazirligindan sonra ben emzirme koltugunda kucagima yatirip emzirerek uyutuyordum, uyuyunca memeyi cekip emzigi veriyordum.  Uykularindan saat alarmi gibi tam 30. dakikada bir uyanir, eger uyanir ve ayilirsa onu nap sayar ve 2 saat geri uyumazdi.  O riski almamak icin 30. dakika irkilmesinden sonra uyumaya devam etmesini saglar sonra usuuulca ayaga kalkar, sessizce karyolasina yurur, kaburgalarimi karyolanin kenarina yaslayip iyice icine egilip en az sarsinti ile kuzunun sirtini yataga birakmaya calisirdim.  Bazen kicini doner uyurdu ama bazen tam yataga indirirken woaaah diye uyanip aglayiverirdi, hooop basa sar, emzir, uyut… Bir ara (gunduz uykulari sayisinda -3ten 2ye veya 2den 1e- dusme ihtiyacinda oldugunu anlamadigimiz zamanlar) oldur allah uyumuyordu.  Babasi giriyor pis pis pis olmuyor, sinirleri bozuluyor cikiyor, ben giriyorum ugras ugras uyumuyor, uyuyamiyor, ayik oynamak istiyor.  Uyku sayilarini ve yatis saatlerini dogru ayarladigimizda uykuya geciste cok sorun yasamadik, hele de meme emerken.  Sorun uyuyan bebegi yatagina yatirabilmek ve uykusunu devam ettirebilmesini saglamakti.

Diyelim uyuttuk, yatirdik, saat de daha 9 olmamis.  Hadi bir bolum bir dizi izleyelim ya da ne bileyim bir sey yapalim beraber, camasir katlayalim.  Biz bir bolum dizi izlemeye kalktigimizda o dizi uyanan zilli tarafindan o kadar cok bolunurdu ki hicbir sey anlamazdik.  Monitorde uyanip, saniyesinde ayaklanip, karyolanin kenarina tutunup ziplamaya ve aglamaya baslayan bebeyi gorunce konusmadan otomatik birimiz diziyi durdurur, digerimiz iceri kosturur, geride kalan monitorden takip eder neler oluyor, kolay uyuyacak mi diye.  Sonra giden yorgun argin geri gelir ve en az bir saat uyanmadan uyusa diye umarak ekran basina oturur.  Saadet coook nadir 1 saat veya fazla surer. Di… 6 ay kadar boyle gecti.

Bir noktada huy degistirdi bir de, babasi onu teskin edemez oldu.  Uyanir aglardi, babasi kucagina aldiginda memmemmem diye yirtinirdi.  O memeyi agzina almadan ne susar ne uyurdu.  Bu durumda benim eskisi gibi “blok” uyku uyumam iyice imkansiz oldu.  Boluk porcuk sacma sapan uykular.  Meme diye aglayan bebegi alip, emzirme koltuguna oturup, geri uyumasini saglamaya calisiyordum.  Gece ilerledikce geri uyutmak daha zor oluyordu.  Bazen ben, bazen babasi emzirme koltugunu yatirip kuzu kucagimizda siziyorduk.  Ilk azilar cikarken Kaliforniya ziyaretimizde mecburen cosleep etmistik/beraber uyumustuk.  Geri dondugumuzde de hic istemesem de bir cok gece buna mecbur kaldik.  Ugrasip uyuttugun, yataga yattiginda uyanmayarak gobek atmana sebep olayazmis bebege son bir kez bakip sessizce odana gecer, derin bir nefes alip yatagina uzanirsin.  Basini yastiga koyar koymaz “wweaaah”.  O iki oda arasindaki koridor oyle zor yurunur ki, 3-5 metrelik mesafe omrunu tuketir insanin gecenin kor vaktinde.  Her gece, her gece, bir yerden sonra yataktan kalkmanin ve bebegi karyolada yatirmanin manasizligini anliyor insan.

Turkiye’de, yine sartlar musait olmadigi icin, beraber uyuduk.  Gece yatis saatlerimizi bir turlu ayarlayamadim, gunduz uykularinin surelerinde sorun yasadik vs. ama asil sorun kopek disleriydi.  Diger dislerde de oldugu gibi gece saat 12 gibi uyanip bir turlu geri uyumuyor, uyuyamiyorsa ertesi iki gun icinde dis pitliyordu. Kaliforniya’ya gidisimizden daha onceki seferlerde karyolasina yatirmaya ugrasiyorduk, yat kalk yat kalk iyice ayiliyor, dalga gecer gibi oyun oynamak istiyordu sabahin 2sinde.  Genelde 2 saat kadar boyle uyuyamayip sonunda yorgunluktan sizip kaliyordu.  Beraber uyurken fark su oldu (ozellikle Turkiye’de): uyumak istiyordu, oyle kalkip oynayalim modu yoktu.  Bir o memeden, bir bu memeden emip rahatlamaya, dalmaya calisiyordu.  Emip emip uyuyamayinca emzigini alip arkasini donup uyumaya calisiyordu.  Yine uyuyamayinca donup duruyordu, beni mincikliyordu, yine emmek istiyordu, kalkip kendini uzerime atiyor, basini gobegime falan koyuyordu. Daha once sabahin 2sinde oynamak istedigi zaman sinirlerim bozulurdu, bu sefer uyumak icin nasil cabaladigini gorunce uzuldum.  Cocuk uyumak istiyordu, gerek yanindaki annesiyle, gerek kendi kendine teskin (soothing) denen seyi yapiyordu ama disi nasil rahatsiz ediyorsa artik, bir turlu uyuyamiyordu -yorgunluktan baygin dusene kadar boyleydi.

Bazi uyku uzmanlari (mesela Weissbluth) dis agrisinin uykuyu etkilemeyecegini soyluyor.  Eminim bazi cocuklarda etkilemiyordur, ama her cocuk farkli.  Ozellikle son 3 set diste uykuya etki patternlerini cok net gozlemledigim icin bizim balikkizin uykularinin dis cikarma olayindan etkilendigini biliyorum.  Ha, diyeceksiniz ki, ama sen de “self soothing/kendi kendini teskin” icin hic caba gostermemissin, dayamissin memeyi.  Dogru oyle oldu, ama bu pisman oldugum bir sey degil.  Bakin hala o cok cok sık uyanan bebegin travmasini yasiyorum, her an uyanacak ve kosturacagiz, ne yapiyorsak yarim kalacak, gece tam dalmisken yine uyanacak vs. vs.  Keske kendiliginden baska turlu olsaydi.  Ben kendimce bazi gentle yontemleri denedim, ama dis agrilari yogun oldugunda yavrucuk meme ile rahatlayabiliyordu ancak, emzik bile almiyordu, emzik vermeye kalktigimizda sanki etini kopariyormusuz gibi yirtinarak agliyordu.  Daha onceki yazilarimda bahsettigim mantrayi cok tekrar ettim o gecelerde: “Nights are long, years are short/ Geceler uzun, yillar kisa gelir.”  Bebegin o anda annesine ve memeye ihtiyaci vardi, sikayet ettim ve ediyorum dogru -zordu cunku o geceler- ama pisman degilim.

Cry it out/birak aglasin yontemleriyle ilgili ciddi suphelerim var ve arastirmalarim bu suphelerimi gidermedi.  Cok kisa surede cok iyi sonuclar veriyor bu yontem, orasi tartismasiz, icinize siniyorsa deneyin derim (objektif yorumum boyle).  Benim icime sinmedi, sinmiyor, her seyin bir zamani oldugunu dusunuyorum ve cocugun kendi kendine uyumayi ogrenmesi icin ona uyku zamanlamalari, rutinler vs. ile yardim etmenin otesinde mudahaleleri dogal bulmuyorum (subjektif yorumum da boyle).  Kaldi ki, bizim “uyku sorunumuz VAAARRR!” dedigimiz nokta, uyku egitimi -hele de CIO yontemleri- denemek icin hem gec hem yanlis zamandi.  Daha once de demisimdir, uyku konusunda bir uc cosleeping diger uc CIO ise, havada karada cosleepingi tercih ederim, uykusu hafif ve sorunlu biri olmama, cosleep ederken iyi uyuyamamama ragmen.

Arkadaslar CIO vb yontemleri uygulayip iyi uyuyan bebeklere kavusunca kocambey bir seyler yapmamiz gerektiginde israr etmeye basladi.  Ben de bir seyler yapma taraftariydim, cilginlar gibi okuyup duruyordum kitap, web sitesi, blog, forum.  Ona CIO kesinlikle kabul etmedigimi ama onun disinda degisik yontemlere acik oldugumu soyledim.  Neler yaptigimizi da bir sonraki yazida anlatacagim.

Bu yaziya su anki durumumuzu ozetleyerek son vereyim -diger yaziyi okumaniz icin motivasyon olur belki.  Gece emmelerini kesmemiz tam kopekler ciktiktan sonra, 2. azilar gelmeden onceki sakin doneme denk geldi ve bir sure guzel uyudu.  Hic uyanmiyor degildi ama uyaninca geri uyumasi cok cok kolay oluyordu, aglamiyordu bile.  Son birkac gundur feci dis sancisi cekiyor, el agizda ya da kulak cekistirmede, salya bol, ve o klasik gece uyanip bir turlu geri uyuyamama durumu var.  Gece yatinca en az 3-4 saat guzel uyuyor, sonra 11-12 gibi uyanip geri uyuma sorunu yasiyor.  O gece dizi izlemeye oturdugumuzda ard arda 3 bolum mu ne izledik, cay icip cekirdek citledik (TV odasinin hemen altinda oldugu icin kulakliklarla izliyoruz).  3. bolumun son 10 dakikasi kalmisti ki uyandi, babasi yanina cikti ve geri gelemedi!  Bu disler cikana kadar bir ay kadar boyle surecek galiba, sonra ver elini uyuyan bebek.  O zaman bir guncelleme gecerim.

Reklamlar

2 thoughts on “Gece Emmelerini Nasil Kestik? – I. Bolum

  1. Geri bildirim: Gece Emmelerini Nasil Kestik? -II. Bolum | Sapkadan Cikan Tavsanlar

  2. Geri bildirim: Emzirmek | Sapkadan Cikan Tavsanlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s